Uzmanlar uyarıyor: Yapay zekaya bağımlılık beyin aktivitesini azaltıyor
Yeni bir rapor, yapay zekanın belirli görevleri üstlenmesinin beyin aktivitesini azaltabileceğini ve hatta eleştirel düşünme ile problem çözme yeteneklerini olumsuz etkileyebileceğini öne sürüyor.
Yılın başlarında, MIT tarafından yayımlanan bir araştırma, ChatGPT aracılığıyla yazı yazan kişilerin, bilişsel işlemeyle ilgili beyin ağlarında daha düşük aktivite gösterdiğini ortaya koydu.
Bu kişilerin ayrıca, yapay zeka destekli bir sohbet robotu kullanmayan katılımcılar kadar kolayca yazılarına geri dönüp referans veremedikleri belirtildi. Araştırmacılar, bu durumun "öğrenme kapasitelerinde düşüş ihtimalini araştırmanın önemini" vurguladığını belirtti.
Çalışmada yer alan 54 katılımcının tamamı Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve komşu eğitim kurumlarından seçildi. Katılımcıların beyin aktiviteleri, elektroensefalografi (EEG) yöntemiyle, kafa derisine yerleştirilen elektrotlar ile kaydedildi.
Katılımcıların kullandığı ipuçları arasında, yapay zekadan makale sorularını özetleme, kaynak bulma ve dil bilgisi ile yazı üslubunu geliştirme konularında yardım istemek bulunuyordu.
Yapay zeka aynı zamanda fikir üretme ve ifade etme konularında da kullanıldı, ancak bazı kullanıcılar bu özelliğin etkili olmadığını düşünüyor.
Eleştirel düşüne yetilerinin azalması
Carnegie Mellon Üniversitesi ile Copilot programını yöneten Microsoft'un ayrı bir araştırması, yapay zekaya aşırı bağımlı olan bireylerin problem çözme yetilerinde azalmalar olabileceğini gösterdi.
Araştırma kapsamında, işlerinde haftada en az bir defa yapay zeka araçlarını kullanan 319 beyaz yakalı çalışana, bu araçları kullanırken eleştirel düşünme yetilerini nasıl uyguladıkları soruldu.
Araştırmacılar, veri analizinden yeni bilgilerin elde edilmesine, işin belirli kurallara uygunluğunun doğrulanmasına kadar yapay zekaya verilen 900 görev örneğini incelediler.
Çalışmanın bulgularına göre, bir aracın görevi yerine getirme kabiliyetine duyulan derin güven, "düşük seviyede eleştirel düşünme" ile ilişkilendirildi. Araştırma, "yeni nesil yapay zeka, işçi verimliliğini artırabilir ancak görevleri eleştirel biçimde değerlendirme kabiliyetini engelleyebilir ve sonuçta araca aşırı bağlılığa, bağımsız problem çözme yeteneklerinde azalmaya neden olabilir" sonucuna vardı.
Oxford University Press tarafından ekim ayında yayımlanan benzer bir araştırma, İngiltere'deki okul öğrencilerinin %60'ının yapay zekanın akademik başarılarını olumsuz etkilediğini düşündüğünü ortaya koydu.
Harvard Tıp Fakültesi tarafından geçtiğimiz yıl yapılan bir çalışma, yapay zeka desteğinin bazı doktorların performansını artırdığını ancak bazı diğer doktorların performansına kötü etki ettiği de bulundu; bu durumun nedenleri henüz tam olarak açıklanamıyor.
Özel eğitimci
ChatGBT'nin sahibi ve Oxford Üniversitesiyle ortak çalışmaları yürüten OpenAI'nin uluslararası eğitimden sorumlu yetkilisi Jayna Devani, "bu tartışmanda tamamen haberdar olduklarını" ifade ediyor.
Devani, "Öğrencilerin akademik görevlerini ChatGBT'ye devretmemesi gerektiğine inanıyoruz" diyerek, ChatGBT'nin yalnızca bir yanıt aracı olmaktan çok, bir öğretmen gibi kullanılması gerektiğini vurguladı.
